C-AJ-3127
F180 Yangın Dayanımlı Döşeme ve Duvar Kablo Geçişi Yangın Durdurucu C-AJ-3127
Bakır iletkenli kabloların betonarme döşeme veya duvardan geçişi için tasarlanan C-AJ-3127, Metacaulk 835+ Yangın Durdurucu Mastik kullanılan F180 yangın dayanımlı bir sistemdir.
Detay Bilgileri
Sistem Hakkında
C-AJ-3127, bakır iletkenli kabloların betonarme döşeme veya betonarme duvardan geçtiği tesisat delikleri için tanımlanan F180 yangın durdurucu sistemdir. Kabloların bir yapı elemanını delerek geçmesi, yangın ayırıcı elemanın sürekliliğinin korunmasını gerektirir. Bu detayın amacı, tarif edilen geçiş noktasında yangın durdurucu uygulamanın hangi malzemelerle ele alınacağını belirlemek ve yangının tesisat deliği üzerinden yayılmasını sınırlamaya yardımcı olmaktır. Sistem, bir mastik adından ibaret değildir; geçiş yapan tesisat, yapı elemanı ve arka dolgu malzemesi birlikte değerlendirilmelidir.
Detayın kapsamı, verilen bilgilerde bakır iletkenli kabloların betonarme döşeme veya duvar geçişi olarak ifade edilir. Bu nedenle farklı bir tesisatın, farklı bir yapı elemanının veya farklı boyutlardaki bir tesisat deliğinin kendiliğinden aynı kapsamda olduğu kabul edilmemelidir. Kablo çapı, kesiti, adedi ve tesisat deliği ölçüleri sağlanan verilerde yer almaz. Uygulama hazırlanırken bu eksik bilgiler tahmin edilmemeli; sahadaki durum, üreticinin ve test edilmiş detayın geçerli koşullarıyla karşılaştırılmalıdır. Özellikle mevcut bir geçişe sonradan kablo eklenmesi planlanıyorsa uygunluk yeniden gözden geçirilmelidir.
C-AJ-3127 sisteminde taşyünü arka dolgu malzemesi ve Metacaulk 835+ Yangın Durdurucu Mastik kullanılır. Teknik veriler, yangın durdurucu malzeme kalınlığını 6,35 mm, kullanılan ürün kodunu ise MC835+ olarak verir. Taşyününün ve mastiğin birlikte anılması önemlidir: Arka dolgu malzemesini göz ardı ederek yalnızca tesisat deliği yüzeyine mastik sürmek, tarif edilen sistemin bütününü temsil etmez. Aynı şekilde belirtilen kalınlık, diğer montaj koşullarından bağımsız bir performans garantisi olarak yorumlanmamalıdır. Malzemelerin yerleşimi, test edilmiş uygulama tarifine göre doğrulanmalıdır.
Bu sistem ASTM E814 ve UL 1479 standartlarına uygun olarak UL tarafından test edilmiştir. Verilen test laboratuvarı bilgisi, UL (Underwriters Laboratories) olarak kaydedilmiştir. F180 ifadesi, bu detay için bildirilen F Yangın Dayanımını gösterir; herhangi bir kablo geçişinde aynı sonucun otomatik olarak elde edileceği anlamına gelmez. Test edilen yapısal düzen, kullanılan malzemeler ve uygulama koşulları performans değerlendirmesinin parçasıdır. Başka bir ürünün, başka bir arka dolgunun veya değiştirilmiş bir geçiş düzeninin eşdeğer olduğu varsayılmamalıdır.
Betonarme döşeme ve duvar geçişleri, bina içindeki yangın ayırıcı sınırlarla ilişkili oldukları için dikkatli planlanmalıdır. Tesisat deliğinin açılması, kabloların yerleştirilmesi ve yangın durdurucu sistemin tamamlanması farklı iş aşamalarında gerçekleşebilir. Bu aşamalar arasında boşluk bırakılması veya uygulamanın ertelenmesi, geçiş noktasının korumasız kalmasına yol açabilir. C-AJ-3127’nin tarif ettiği malzemelerin doğru yerde kullanılması, projenin yangın güvenliği yaklaşımını destekler. Ancak uygulama denetiminde yalnızca malzeme ambalajına değil, tamamlanmış geçişin test edilmiş detayla uyumuna bakılmalıdır.
Türkiye Binaların Yangından Korunması Hakkında Yönetmelik açısından değerlendirme yapılırken yapının kullanım amacı, ilgili yapı elemanından beklenen yangın dayanımı ve tesisat geçişinin proje koşulları birlikte ele alınmalıdır. C-AJ-3127’nin F180 olarak verilmesi, her projede tek başına yönetmelik uygunluğu kararı oluşturmaz. Doğru yaklaşım, betonarme döşeme veya duvarın ve bakır iletkenli kablo geçişinin bu detayın kapsamında bulunduğunu doğrulamak, ardından uygulamayı test edilmiş tarifle karşılaştırmaktır. Böylece yangın durdurucu sistem, proje belgelerinde seçilen bir kod olmanın ötesinde, sahada denetlenebilir bir çözüm hâline gelir.
Kullanılan Ürün ve Uygulama
C-AJ-3127, bakır iletkenli kabloların betonarme döşeme veya betonarme duvardan geçişinde kullanılan F180 yangın durdurucu sistemdir. Bu sistemde adı belirtilen ürün, RectorSeal üretimi Metacaulk markalı Metacaulk 835+ Yangın Durdurucu Mastik’tir; teknik verilerde ürün kodu MC835+ olarak yer alır. Ürün, taşyünü arka dolgu malzemesiyle birlikte tarif edilir. Dolayısıyla bu teknik detayın değerlendirilmesinde yalnızca mastiğin adı değil, hangi tesisat geçişinde ve hangi yapı elemanında kullanıldığı da önem taşır.
Metacaulk 835+ Yangın Durdurucu Mastik için verilen uygulama bilgisi, yangın durdurucu malzeme kalınlığının 6,35 mm olmasıdır. Bu ölçü, C-AJ-3127 verisinin somut bir parçasıdır ve sahadaki malzeme miktarını değerlendirirken dikkate alınmalıdır. Bununla birlikte 6,35 mm bilgisi, tek başına tüm montaj tarifini açıklamaz. Kablo adedi, kablo kesiti, tesisat deliği boyutu ve diğer yerleşim sınırları sağlanan ürün ve detay verilerinde bulunmaz. Bu konularda genel geçer bir değer üretmek yerine, uygulanacak geçişin test edilmiş detayın koşullarıyla eşleştiği doğrulanmalıdır.
Taşyünü, bu sistemde arka dolgu malzemesi olarak belirtilir. Metacaulk 835+ Yangın Durdurucu Mastik ise yangın durdurucu malzeme olarak kullanılır. İki malzemenin farklı görevlerle anılması, uygulamanın bir sistem olarak ele alınması gerektiğini gösterir. Sadece mastik kullanıldığında veya tarif edilen arka dolgu başka bir malzemeyle değiştirildiğinde, uygulamanın C-AJ-3127 ile aynı olduğu peşinen söylenemez. Taşyününün yoğunluğu, yerleştirme derinliği veya başka bir sayısal özelliği verilen bilgiler arasında yer almadığından bu değerler tahmin edilmemelidir.
Metacaulk 835+ adının bu detayda geçmesi, ürünün her türlü kablo, duvar veya döşeme geçişinde aynı yangın dayanımını sağlayacağı anlamına gelmez. Burada bildirilen kullanım, bakır iletkenli kabloların betonarme döşeme veya duvardan geçişidir. Projede başka bir kablo türü, farklı bir yapı elemanı ya da değişik bir tesisat deliği düzeni söz konusuysa önce ilgili test edilmiş uygulama koşulları incelenmelidir. Bu ayrım, ürün seçiminde sık karşılaşılan bir karışıklığı önler: Bir ürünün yangın durdurucu olarak tanımlanması ile belirli bir geçiş sisteminin test edilmiş olması aynı bilgi değildir.
Bu sistem ASTM E814 ve UL 1479 standartlarına uygun olarak UL tarafından test edilmiştir. Test laboratuvarı, sağlanan teknik verilerde UL (Underwriters Laboratories) olarak belirtilir. C-AJ-3127 için verilen F Yangın Dayanımı F180’dir. Bu bilgi, Metacaulk 835+ Yangın Durdurucu Mastik’in taşyünüyle birlikte tarif edilen betonarme döşeme veya duvar kablo geçişindeki rolünü anlamak için kullanılmalıdır. Ürüne ait ayrı bir teknik veri sayfası sağlanmadığı için ambalaj biçimi, kürlenme süresi, uygulama sıcaklığı veya farklı onay kapsamları hakkında burada ek bir özellik ileri sürülmez.
Ürünle ilgili saha kontrolünde önce geçiş yapan tesisatın bakır iletkenli kablo olduğu, ardından yapı elemanının betonarme döşeme veya betonarme duvar olduğu doğrulanmalıdır. Sonraki adım, taşyünü arka dolgu malzemesinin ve Metacaulk 835+ Yangın Durdurucu Mastik’in test edilmiş tarifteki biçimde uygulanıp uygulanmadığını değerlendirmektir. Teknik verideki 6,35 mm kalınlık da bu kontrolün bir parçasıdır. Türkiye Binaların Yangından Korunması Hakkında Yönetmelik kapsamında proje uygunluğu ise yalnızca ürün adına veya F180 ifadesine dayanarak değil, yapının gerektirdiği yangın güvenliği koşullarıyla uygulamanın birlikte incelenmesiyle belirlenmelidir.
Bu Detay Neden Uygulanmalıdır?
-
Betonarme Döşemelerde 3 Saat Yangın ve Class 1 Su Sızdırmazlık Bariyeri: Elektrik şaftlarında döşemeden geçen 500 kcmil ana enerji kabloları yangın anında kompartıman sınırlarında kritik risk oluşturur. UL C-AJ-3127 sistemi; 152 mm’ye varan karot deliklerinde 3 saat (F=3 Hr / F180) yangın bütünlüğü sağlarken, Class 1 su geçirimsizlik derecesi (W-Rating) sayesinde üst katlarda sprinkler patlaması veya su baskınlarında alt kat elektrik odalarına su sızmasını engeller.
-
Tescilli L-Rating Duman Geçirimsizliği: Yangınlarda can kayıplarının birincil sebebi duman ve sıcak gaz zehirlenmesidir. Metacaulk 835+, hem ortam sıcaklığında (< 1 CFM/sq ft) hem de 204°C’de (3 CFM/sq ft) tescilli duman geçirimsizlik performansı sergileyerek şaft baca etkisini ve zehirli duman transferini tamamen keser.
-
Yalnızca 6 mm Mastik Sarfiyatı ile Yüksek Maliyet Avantajı: 95 mm sıkıştırılmış yüksek yoğunluklu taşyünü desteği sayesinde, döşeme üstünden yalnızca 6 mm kalınlıkta mastik uygulamasıyla 3 saat yangın ve su geçirimsizlik sağlar. Bu durum büyük metrajlı projelerde mastik tüketimini ciddi oranda düşürür.
-
Metal veya PVC Kovan Esnekliği: Karot deliklerinin yanı sıra çelik veya PVC boru kovanlar içerisinden geçen kablolarda da resmi geçerliliğe sahiptir; şantiyedeki kovan tiplerine doğrudan uyum sağlar.
-
Akredite Standart ve İdare Onayı: ANSI/UL 1479 standartlarına göre test edilmiş tescilli bir detaydır. Elektrik müşavirleri, yapı denetim kuruluşları ve itfaiye mercileri tarafından doğrudan kabul görür.
Uygulanmamasının Sonuçları Ne Olur?
-
Dikey Şaftlarda Yangın Bacası ve Çok Katlı Yangın Felaketi: Yalıtımsız açıklıklardan geçen kablo kılıfları tutuşarak dikey şaft boyunca alevlerin dakikalar içinde tüm katlara yayılmasına yol açar. 3 saatlik döşeme kompartımanı görev yapamaz hale gelir ve taşıyıcı betonarme kütle termal şoka maruz kalır.
-
Sprinkler ve Söndürme Suyunun Alt Kat Panolarını Tahrip Etmesi: W-Rating su geçirimsizlik özelliği olmayan veya standart dışı dolgular, yangın söndürme esnasında üst katlara basılan tonlarca suyun alt katlardaki ana dağıtım panolarına ve trafo odalarına akmasına neden olur. Bu durum tüm binada elektrik arklarına, patlamalara ve milyonlarca liralık ikincil hasara yol açar.
-
Mevzuat İhlali ve Ağır Hukuki Sorumluluk: “Türkiye Binaların Yangından Korunması Hakkında Yönetmelik” hükümleri uyarınca döşemeleri delen tüm kablo geçişlerinin döşeme yangın mukavemetine (en az F120/F180) denk sertifikalı sistemlerle yalıtılması kanuni zorunluluktur. Standart dışı köpük veya harç dolguları iskan ruhsatı ve itfaiye onaylarının durdurulmasına, yangın sigorta teminatının iptaline ve yüklenici aleyhine ağır hukuki/cezai sorumluluklara neden olur.
Detay İçeriği Ürünler & Alternatifleri
döşemeden geçen kablo geçişi yangın durdurucu — Teknik Bileşenler
1) Duvar
En az 112,5 mm (4½ inç) kalınlığında, 1600–2400 kg/m³ (100–150 pcf) yoğunlukta hafif veya normal ağırlıklı betonarme döşeme veya duvar. Duvar, beton bloklarla da oluşturulabilir. Tesisat deliğinin çapı en fazla 150 mm (6 inç) olacaktır.
2) Boru
Aşağıdaki kılıf borular kullanılabilir:
2A) Metal Kılıf Boru
Anma çapı en fazla 150 mm (6 inç) olan Schedule 40 veya daha yüksek et kalınlığına sahip çelik boru, döşeme veya duvar içine dökülerek ya da harçla sabitlenerek yerleştirilir. Kılıf boru uçları döşeme veya duvar yüzeyleriyle aynı hizada olacaktır.
2B) Yanıcı Kılıf Boru (PVC)
Anma çapı en fazla 150 mm (6 inç) olan Schedule 40 polivinil klorür (PVC) boru, döşeme veya duvar içine dökülerek ya da harçla sabitlenerek yerleştirilir. Kılıf boru uçları döşeme veya duvar yüzeyleriyle aynı hizada olacaktır.
3) Kablolar
Tesisat deliğindeki kabloların toplam kesit alanı, tesisat deliğinin kesit alanının en fazla %45'i olacaktır. Kablolar arasında ve kablolar ile tesisat deliği çevresi arasında en az 3 mm (⅛ inç) mesafe bırakılacaktır. L Dayanımı ve W Dayanımı yalnızca her bir kablo arasındaki mesafe en az 3 mm (⅛ inç) olduğunda geçerlidir. Kablolar, döşemenin veya duvarın her iki tarafında rijit biçimde desteklenecektir. Aşağıdaki bakır iletkenli kablo türleri ve boyutları kullanılabilir:
3A) PVC İzoleli ve PVC Kılıflı Telefon Kablosu
En fazla J-Y(St)Y 100x2x0,5 mm PVC izoleli, PVC kılıflı telefon kablosu.
3B) XLPE İzoleli Enerji Kablosu
En fazla N2XY 1x240 mm² XLPE izoleli, PVC kılıflı enerji kablosu (Max 1/C 500 kcmil cable with crosslinked polyethylene (XLPE) jacket.)
3C) Çok Damarlı XLPE İzoleli Enerji Kablosu
En fazla N2XY 8x4 mm² XLPE izoleli, PVC kılıflı enerji kablosu.
4) Yangın Durdurucu Sistem
Yangın Durdurucu Sistem aşağıdaki bileşenlerden oluşacaktır:
4A) Arka Dolgu Malzemesi
En az 70 kg/m³ (4,5 pcf) yoğunlukta taşyünü şilte izolasyonu, en az 93,75 mm (3¾ inç) kalınlık oluşturacak biçimde tesisat deliğine sıkıca yerleştirilecektir. Malzeme kalıcı kalıp olacak şekilde uygulanacak; gerekli Yangın Durdurucu Malzeme kalınlığına yer bırakmak için döşemenin üst yüzeyinden veya duvarın her iki yüzeyinden içeride konumlandırılacaktır.
4B) Yangın Durdurucu Malzeme — Yangın Durdurucu Mastik
RECTORSEAL Metacaulk 835+ Yangın Durdurucu Mastik, Tesisat Deliği Boşluğu içerisine en az 6,35 mm (¼ inç) kalınlıkta uygulanacak ve döşemenin üst yüzeyiyle veya duvarın her iki yüzeyiyle aynı hizada olacaktır. Yangın Durdurucu Malzeme, kablo grubunun ara boşluklarına mümkün olan en yüksek ölçüde bastırılarak yerleştirilecektir.
Detay Açıklaması
C-AJ-3127 yangın durdurucu sistemi, bakır iletkenli kabloların geçiş yaptığı tesisat deliklerinde kullanılmaktadır. Bu sistem, yangın sırasında yangın ve dumanın yayılmasını sınırlamak için kritik bir rol oynamaktadır. Yangın durdurucu malzemeler olarak taşyünü arka dolgu malzemesi ve Metacaulk 835+ Yangın Durdurucu Mastik kullanılmaktadır. Bu malzemeler, yangın anında etkili bir performans sergileyerek, yangının yayılmasını engeller.
Yangın durdurucu sistemin kullanılmaması durumunda, yangının yayılması hızlanabilir ve bu durum hem maddi kayıplara hem de can kaybına yol açabilir. Bu nedenle, C-AJ-3127 gibi sistemlerin uygulanması, Türkiye Binaların Yangından Korunması Hakkında Yönetmelik’e uygun olarak zorunlu hale gelmektedir. Ayrıca, bu sistem, UL tarafından test edilmiş ve sertifikalandırılmıştır, böylece kullanıcıların güvenliğini sağlamak için gerekli standartlara uygundur.
Betonarme Döşeme Kablo Geçişlerinde 3 Saat Yangın ve Su Yalıtımı: UL C-AJ-3127 Metacaulk 835+ Çözümleri
Hastaneler, veri merkezleri, modern konut kuleleri, oteller ve endüstriyel tesislerde ana enerji dağıtımı; betonarme döşemelerden katlara çıkan 500 kcmil ağır besleme kabloları, çok damarlı kontrol kabloları ve haberleşme hatları üzerinden yürütülür. Şaft içlerinde açılan 152 mm’lik (6 inç) geniş rezervasyon delikleri, yangın esnasında kablo kılıflarının erimesiyle katlar arasında dikey yangın bacalarına dönüşürken, yangın söndürme sularının alt kat elektrik panolarına sızması için de büyük bir tehdit oluşturur. Betonarme döşemelerde 3 saate kadar tavizsiz yangın güvenliği sağlamak; hem alev ve dumanı kesen hem de Class 1 sertifikalı su sızdırmazlık bariyeri oluşturan akredite yangın durdurucu sistemleri zorunlu kılar.
Denge Yapı güvencesiyle sunulan RectorSeal UL C-AJ-3127 sistem detayı, betonarme döşeme ve duvarlardan geçen ağır güç ve kontrol kablolarında 3 saate kadar tam yangın güvenliği (F=3 Hr / F180), tescilli L-Rating duman sızdırmazlığı ve Class 1 su geçirimsizlik dayanımı (W-Rating) sunar. Rezervasyon içerisine basılan 95 mm yüksek yoğunluklu mineral taşyünü üzerine, döşeme üstünden yalnızca 6 mm derinlikte uygulanan elastomerik RectorSeal Metacaulk 835+ yangın durdurucu mastik katmanı, düşük mastik sarfiyatıyla maksimum güvenlik sağlar. Sprinkler sularının alt kat trafo ve pano odalarına inmesini engelleyen ve resmi UL test raporuyla kabul süreçlerini hızlandıran bu sertifikalı çözüm, elektrik şaftlarınızda tavizsiz bir güvenlik standardı tesis eder.
Sık Sorulan Sorular
C-AJ-3127 hangi tesisat geçişi için tasarlanmıştır?
C-AJ-3127, bakır iletkenli kabloların betonarme döşeme veya duvardan geçtiği tesisat delikleri için verilen bir yangın durdurucu sistemdir. Sağlanan verilerde kablo çapı, kesiti, adedi veya farklı kablo cinsleri için ayrı bir kapsam yer almıyor. Bu nedenle başka tesisat türlerinin ya da belirli kablo ölçülerinin bu detay kapsamında olduğunu varsaymadan, uygulama için test edilmiş detayın koşulları kontrol edilmelidir.
C-AJ-3127 detayında kaç mm Metacaulk 835+ Yangın Durdurucu Mastik uygulanmalıdır?
C-AJ-3127 için verilen yangın durdurucu malzeme kalınlığı 6,35 mm’dir. Kullanılan ürün, MC835+ koduyla belirtilen Metacaulk 835+ Yangın Durdurucu Mastik; arka dolgu malzemesi ise taşyünüdür. Bu değer tek başına uygulama tarifinin tamamı değildir. Kablonun yerleşimi, tesisat deliği ve diğer montaj koşulları için test edilmiş detayın uygulanabilir talimatları esas alınmalıdır.
C-AJ-3127 detayında F180 yangın dayanımı için hangi koşullar sağlanmalıdır?
F180 yangın dayanımı, C-AJ-3127 sisteminin tarif edilen betonarme döşeme veya duvar kablo geçişinde, taşyünü arka dolgu malzemesi ve 6,35 mm kalınlığındaki Metacaulk 835+ Yangın Durdurucu Mastik ile test edilmiş detayına uygun uygulanmasıyla ilişkilidir. Bu sistem ASTM E814 ve UL 1479 standartlarına uygun olarak UL tarafından test edilmiştir. Verilmeyen tesisat deliği ölçüleri veya kablo sınırları hakkında varsayım yapılmamalıdır.
C-AJ-3127 hangi yapı elemanında kullanılabilir?
Verilen kısa özette kullanım yeri açıkça belirtilir: “Bakır iletkenli kabloların betonarme döşeme veya duvardan geçişi için tasarlanan C-AJ-3127”. Buna göre detay, tarif edilen kablo geçişi için betonarme döşemede veya betonarme duvarda değerlendirilebilir. Bu ifade, başka duvar ya da döşeme türlerinin otomatik olarak kapsama girdiği anlamına gelmez; uygulama, test edilmiş detayın koşullarıyla karşılaştırılmalıdır.
C-AJ-3127 uygulamasında kaçınılması gereken temel hata nedir?
Temel hata, yalnızca mastik adını dikkate alıp sistemi bir bütün olarak uygulamamaktır. C-AJ-3127 verilerinde taşyünü arka dolgu malzemesi, Metacaulk 835+ Yangın Durdurucu Mastik, 6,35 mm yangın durdurucu malzeme kalınlığı ve bakır iletkenli kablo geçişi birlikte yer alır. Bu unsurlardan birini değiştirmeden önce test edilmiş detayın izin verdiği koşullar doğrulanmalıdır; yalnızca ürün seçimi F180 performansını kanıtlamaz.
C-AJ-3127, Türkiye Binaların Yangından Korunması Hakkında Yönetmelik’e uygun mudur?
C-AJ-3127, betonarme döşeme veya duvardaki bakır iletkenli kablo geçişi için verilmiş, F180 yangın dayanımlı ve UL tarafından test edilmiş bir yangın durdurucu sistemdir. Bununla birlikte bir projenin Türkiye Binaların Yangından Korunması Hakkında Yönetmelik’e uygunluğu, yalnızca detay koduna bakılarak kesinleştirilemez. Yapı elemanının gerekli yangın dayanımı, tesisat geçişi ve uygulamanın test edilmiş detayla eşleşmesi proje özelinde değerlendirilmelidir.
C-AJ-3127 kodu ne anlama geliyor?
C-AJ-3127, bu detayın UL (Underwriters Laboratories) sistem numarasıdır. Kodun baş harfleri detayın hangi yapı elemanı ve hangi geçiş tipi için sınıflandırıldığını, rakam grubu ise o aile içindeki belirli test edilmiş sistemi gösterir. Bu detay şu kapsamda sınıflandırılmıştır — yapı elemanı: Beton veya Yığma Duvar · geçiş tipi: Grup, Kombine Geçişler. Aynı ön eke sahip diğer sistemleri katalog sayfalarındaki filtrelerden listeleyebilirsiniz.