F-A-2149

Şaft Geçişi

Betonarme Döşemeden Geçen 150 mm Elektrik Konduiti F240 Biostop 500+ / Rectorseal Cast -in- Place Firestop Device Yangın Durdurucu Detayı F-A-2149

Betonarme döşemelerden geçen PVC, CPVC, ABS, FRPP boru ve PVC elektrik boruları için 4 saate kadar (F240) yangın dayanımı sağlayan sistem. Döşemeye RectorSeal Biostop gömülü (cast-in-place) cihaz yerleştirilir.

Detay NoF-A-2149
Yangın DayanımıF240
Yangın Durdurucu Kalınlığı6 mm
Onay Tarihi08/02/2010

Detay Bilgileri

Detay TipiŞaft Geçişi
Geçilen Yapı ElemanıDöşeme
Yapı Elemanı TipiBetonarme Döşeme Kalınlığı > 127 mm
Geçen TesisatYanıcı Boru, Konduit
ÜreticiRectorSeal
MarkaMetacaulk
Test Laboratuvarı(UL) Underwriters Laboratories
Kullanılan ÜrünlerBiostop 500+ / Rectorseal Cast -in- Place Firestop Device / Biotherm 100 / Biotherm 200SL
Boru MalzemesiYanıcı Boru
Geçen Boru / ÇapıABS Boru 150 mm / CPVC Boru 150 mm / PVC Boru 150 mm / PVC Konduit 150 mm / FRPP Boru 150 mm

Sistem Hakkında

Betonarme döşemeden geçen tesisatların güvenli şekilde sızdırmazlık altına alınması, yangının katlar arasında yayılmasını önleyen kritik bir pasif yangın koruma yaklaşımıdır. F-A-2149 detayı, betonarme döşemeden geçen 150 mm (6”) PVC plastik elektrik borusu başta olmak üzere, PVC, CPVC, ABS ve FRPP gibi yanıcı plastik borular için tasarlanmış bir Yangın Durdurucu Sistem çözümünü tarifler. Bu sistem ASTM E814 ve UL 1479 standartlarına uygun olarak UL (UnderWriters Lab.) tarafından test edilmiştir. Doğru ürün seçimi ve uygun montajla F240 yangın dayanımı hedeflenir.

Detayda; Biostop 500+, RectorSeal Cast-in-Place Firestop Device (CIP), Biotherm 100 ve Biotherm 200SL gibi bileşenler, üreticisinin test edilmiş detayındaki tariflere göre birlikte veya proje gereksinimine uygun kombinasyonlarda kullanılabilir. Yangın sırasında genleşerek boşluğu kapatma, duman ve alev geçişini sınırlama ve döşemenin yangın bariyeri bütünlüğünü sürdürme prensipleri esastır. Uygulama kalınlığı 6 mm olarak belirtilen Yangın Durdurucu Malzeme, yüzey hazırlığı yapıldıktan sonra, tesisat ile döşeme arasındaki boşlukları sürekli ve kesintisiz bir hat halinde doldurmalıdır.

Konfor ve güvenlik düzeyinin yüksek olması gereken konut, ofis, AVM ve hastaneler gibi yapılarda, geçiş yapan tesisatların oluşturduğu tesisat deliği boşluğunun uygun malzemelerle kapatılması zorunludur. Bu nedenle, F-A-2149 gibi test edilmiş bir detayın referans alınması, hem proje dokümantasyonunda hem de şantiyedeki uygulama süreçlerinde standart uyumunu ve izlenebilirliği sağlar. Ürünlerin ve yöntemlerin test edilmiş detayla birebir eşleştirilmesi; malzeme kalınlığı, boşluk boyutları ve döşeme özellikleri gibi parametrelerin kontrol listesiyle doğrulanması önerilir.

Uygulama sahasında en sık karşılaşılan riskler; yüzey temizliğinin yetersizliği, üreticinin test edilmiş detayında belirtilmeyen malzeme ikameleri ve boşluk ölçülerine uyulmamasıdır. Bu hatalar, yangın anında duman ve alev geçişine imkân tanıyarak ciddi can ve mal kaybına yol açabilir. Bu nedenle, montajın yetkin personel tarafından, imalatçı talimatlarına uygun olarak ve kalite güvence adımlarıyla yapılması esastır.

Türkiye Binaların Yangından Korunması Hakkında Yönetmelik, geçiş yapan tesisatların yer aldığı döşemelerde yangın dayanımının sürekliliğini şart koşar. F-A-2149 detayı, ilgili standartlara uyumlu bir Yangın Durdurucu Sistem yaklaşımı sunduğundan, projede istenen F240 performansının sağlanmasında güçlü bir referans olarak kullanılabilir. Sonuç olarak; doğru ürün, doğru kalınlık (6 mm) ve doğru uygulama ile betonarme döşemelerde güvenli, sürdürülebilir ve mevzuata uyumlu bir yangın bariyeri elde edilir.

Kullanılan Ürün ve Uygulama

RectorSeal Biostop 500+ ve RectorSeal Cast-in-Place Firestop Device (CIP), betonarme döşemelerden geçen yanıcı plastik borular ve PVC plastik elektrik borularının etrafındaki tesisat deliği boşluğunu kapatmak üzere geliştirilmiş Yangın Durdurucu Sistem bileşenleridir. F-A-2149 detayı; PVC, CPVC, ABS ve FRPP borular ile 150 mm (6”) PVC plastik elektrik borusuna yönelik bir uygulama senaryosunu tarifler. Bu sistem ASTM E814 ve UL 1479 standartlarına uygun olarak UL (UnderWriters Lab.) tarafından test edilmiştir ve doğru uygulandığında F240 yangın dayanımı hedeflenir.

Biostop 500+, üreticisinin test edilmiş detayındaki kurallara uygun şekilde, döşeme ile boru arasındaki boşluğa uygulanarak sürekli bir yangın durdurucu sızdırmazlık hattı oluşturur. Bu detayda yangın durdurucu malzeme kalınlığı 6 mm olarak belirtilmiştir. RectorSeal Cast-in-Place Firestop Device ise döküm sırasında veya döküm sonrasında tesisat geçişlerinde kullanılabilen, montajı hızlandırmayı ve ayrıntıların standartlaştırılmasını amaçlayan bir çözüm olarak, sistem bütünlüğünü destekler. Biotherm 100 ve Biotherm 200SL gibi yardımcı ürünler, üreticisinin test edilmiş detayındaki kombinasyonlara bağlı olarak sistem performansının sürekliliğine katkı sağlar.

Ürünlerin en önemli avantajı; betonarme döşemede yangın bariyeri bütünlüğünün, geçiş yapan tesisat etrafında süreklilik arz edecek şekilde korunmasına yardımcı olmasıdır. Doğru uygulandığında, alev ve dumanın katlar arasında ilerlemesi sınırlanır. Ayrıca, şantiyede tekrar edilebilir bir kalite seviyesi elde edilir; uygulama adımları, malzeme miktarları ve kontrol noktaları netleşir. Bu yaklaşım; işletme sürekliliği, kullanıcı güvenliği ve mevzuata uyum açısından kritik önemdedir.

Uygulama öncesinde, döşeme yüzeyinin toz, yağ ve gevşek parçalardan arındırılması; tesisat deliği boşluğunun ölçülerek test edilmiş detayda verilen toleranslar içinde olduğunun doğrulanması ve malzeme/aletlerin hazırlanması gerekir. Uygulama sırasında 6 mm yangın durdurucu kalınlığın kesintisiz elde edilmesi, birleşim noktalarında boşluk bırakılmaması ve ürünlerin üretici talimatlarına aynen uyulması şarttır. Uygulama sonrasında, görsel kontrol ve gerekli ise fonksiyonel sızdırmazlık kontrolleri yapılmalı; dokümantasyon, fotoğraflar ve malzeme lot bilgileriyle tamamlanmalıdır.

Sonuç olarak; RectorSeal Biostop 500+ ile RectorSeal Cast-in-Place Firestop Device’ın birlikte kullanımı, F-A-2149 detayında tariflenen plastik boru ve PVC elektrik borusu geçişlerinde etkili, standartlara uygun ve pratik bir çözüm sunar. Projede F240 gerekliliği bulunan betonarme döşemelerde, üreticisinin test edilmiş detayındaki tariflere uyum sağlandığında, sistemin beklenen yangın dayanım performansına ulaşması mümkün olur.

Bu Detay Neden Uygulanmalıdır?

  • Beton Döküm Anında Entegre Güvenlik ve Karot Maliyetinin Sıfırlanması: Betonarme döşemeler döküldükten sonra karotla delik açmak hem taşıyıcı donatılara zarar verir hem de şantiyede ciddi kırma/delme maliyetleri doğurur. Kalıp aşamasında çakılan Yangın Durdurucu Betonarme Rezervasyonu, döşeme betonuyla monolitik olarak bütünleşerek sonradan yapılacak kovanlama ve sargı işçiliklerini tamamen ortadan kaldırır.

  • 4 Saate Varan Yangın Dayanımı ve T-Rating Performansı: 114 mm betonarme döşemede 150 mm PVC borular için F=4 Saat ve T=3-1/2 Saat gibi en üst düzey dayanım değerleri sunar. 150 mm gibi geniş kesitli yanıcı hatlar yangın anında erise dahi cihazın dahili intümesan mekanizması hızla şişerek boşluğu hapseder; döşeme üstündeki mahalle alev, duman ve yüksek ısı geçişini keser.

  • Akredite Su Geçirimsizlik (Class 1 W-Rating): Islak hacimler, mekanik odalar ve otopark katları döşemelerinden geçen drenaj ve elektrik hatlarında en büyük sorun su sızıntılarıdır. Detayın sağladığı Class 1 W-Rating sertifikası, olası boru patlaması veya yıkama sularının alt katlara damlamasını ve kablo şaftlarını basmasını engeller.

Uygulanmamasının Sonuçları Ne Olur?

  • Katlar Arası Şömine Bacası Etkisi: 150 mm çapındaki PVC atık su borularının veya elektrik konduitlerinin yangında erimesi döşemede 15 cm’lik kontrolsüz bir baca boşluğu yaratır. Entegre rezervasyon cihazı bulunmayan açıklıklardan üst katlara hücum eden duman ve alevler, binanın tüm düşey kompartımantasyonunu saniyeler içinde çökerterek yangını üst katlara taşır.

  • Donatı Hasarı ve Su Kaçağı Felaketleri: Şantiyede kalıp aşamasında rezervasyon bırakılmayıp sonradan kontrolsüz karot alındığında döşeme taşıyıcı demirleri kesilir ve yapısal stabilite zayıflar. Su sızdırmazlık sertifikası olmayan standart harç dolgularından sızan sular alt kattaki elektrik panolarına, asma tavanlara ve mekanik cihazlara zarar vererek yüksek maddi hasara sebep olur.

  • Mevzuat İhlali ve Ağır Hukuki Sorumluluk: “Türkiye Binaların Yangından Korunması Hakkında Yönetmelik” gereğince döşemelerden geçen tüm yanıcı mekanik ve elektrik hatlarının döşemenin yangın mukavemetine denk şekilde yalıtılması kanuni mecburiyettir. Akredite sertifikası bulunmayan geçişler sebebiyle iskan ruhsatı ve itfaiye onayları reddedilir, sigorta teminatları geçersiz kılınır.

Betonarme Döşeme kalıpta montaj150 mm Elektrik Konduiti Yangın Durdurucu — Teknik Bileşenler

1) Döşeme Yapısı

En az 65 mm ve en az 115 mm kalınlıkta, donatılı hafif veya normal ağırlıklı (yaklaşık 1600–2400 kg/m³) betonarme döşeme.

2) Yangın Durdurucu Cihaz* — Yerinde Döküm (CIP)

Beton dökümü sırasında kalıcı olarak gömülür ve montaj talimatlarına uygun yerleştirilir. Cihaz, döşeme üst yüzeyinden en fazla 90 mm taşacak şekilde bırakılabilir veya üst yüzeye sıfır kesilebilir. Cihazlar üç anma çapında temin edilir: 65 mm (2-1/2”), 100 mm (4”) ve 150 mm (6”). RECTORSEAL — Biostop veya Rectorseal Cast-in-Place Firestop Device.

3) Geçiş Yapan Tesisatlar

Yangın durdurucu cihaz içinde bir adet yanıcı boru veya plastik elektrik borusu (konduit) bulunur. Boru/konduit, döşemenin her iki tarafında rijit olarak desteklenmelidir.


Minimum Döşeme Kalınlığı (mm)
Maks. Nom
Tesisat Çapı       in. (mm)

Tesisat Tipi

Yangın Dayanım Süresi
2-1/2 (64) 4 (102) A,B,C,D F120
2-1/2 (64) 6 (152) A++ F120
4-1/2 (114) 4 (102) A,B,C,D F180
4-1/2 (114) 2 (51) E F180
4-1/2 (114) 4 (102) E F120
4-1/2 (114) 6 (152) A,B,C,D,E F180
4-1/2 (114) 6 (152) A F240

Geçiş yapan tesisat ile cihaz iç yüzeyi arasında en az 13 mm Tesisat Deliği Boşluğu korunacaktır. Aşağıdaki boru/konduit tipleri kullanılabilir:

3A) Polivinil Klorür (PVC) Boru

Schedule 40 dolu gövdeli PVC veya hücresel gövdeli PVC (ccPVC) boru; Kapalı (proses veya besleme) ya da havalıklı (drenaj, atık veya havalık) borulama sistemlerinde kullanım için.

3B) Rijit Plastik Elektrik Borusu (RNC)+

Schedule 40 PVC elektrik borusu; National Electrical Code (NFPA 70) esaslarına uygun olarak monte edilir.

3C) Klorlu Polivinil Klorür (CPVC) Boru

SDR13.5 CPVC boru; Kapalı (proses veya besleme) borulama sistemlerinde kullanım için.

3D) Akrilonitril Bütadien Stiren (ABS) Boru

Schedule 40 dolu gövdeli ABS veya hücresel gövdeli ABS (ccABS) boru; Kapalı (proses veya besleme) ya da havalıklı (drenaj, atık veya havalık) borulama sistemlerinde kullanım için.

3E) Alev Geciktiricili Polipropilen (FRPP) Boru

Schedule 40 FRPP boru; Kapalı (proses veya besleme) ya da havalıklı (drenaj, atık veya havalık) borulama sistemlerinde kullanım için. Not: Yangın Durdurucu Sistemin Yangın Dayanımı; döşeme kalınlığı, cihaz çapı ve boru/konduit tipine bağlıdır. Ayrıntılar için üretici talimatlarına bakınız.

4) Arka Dolgu Kalıp Malzemesi

(Gösterilmemiş) — 100 mm cihaz içinde 75 mm’den küçük bir geçiş veya 65 mm cihaz içinde 50 mm’den küçük bir geçiş olduğunda; en az 75 mm kalınlıkta ve en az 65 kg/m³ yoğunlukta taşyünü, Geçiş Yapan Tesisat ile cihaz arasındaki Tesisat Deliği Boşluğuna kalıcı kalıp olacak şekilde sıkıca yerleştirilecektir. En az 115 mm kalınlıktaki döşemelerde arka dolgu, döşeme üst yüzeyi ile aynı hizada sonlandırılacaktır. En az 65 mm kalınlıkta döşemelerde, yangın durdurucu cihaz (Madde 2) döşeme üstünden en az 50 mm yukarı uzanmalı; arka dolgu, döşeme üst yüzeyinden yaklaşık 40 mm aşağıda bitecek şekilde geriye çekilmeli ve döşeme üst seviyesinin en az 50 mm üzerine kadar devam etmelidir. Opsiyonel mastik (Madde 5) kullanıldığında, gerekli mastik kalınlığı için arka dolgu üstten geriye çekilecektir.

5) Yangın Durdurucu Malzeme* — Mastik

(Opsiyonel, Gösterilmemiş) — 65 mm ve 100 mm CIP cihazları için en az 6 mm; 150 mm CIP cihazı için en az 10 mm kalınlıkta mastik, cihazın içine uygulanır ve cihazın üst yüzeyi ile sıfırda bitirilir. RECTORSEAL — Biotherm 100, Biotherm 200SL veya Biostop 750; yalnız 65 mm (2-1/2”) CIP cihazı ile kullanılacaktır.

Detay Açıklaması

Yangın durdurucu cihaz, özellikle konut, ofis, AVM, hastane gibi yapılarda kritik öneme sahiptir. Bu tür binalarda yangın güvenliği, hem insanların yaşamını korumak hem de maddi kayıpları önlemek açısından büyük bir gerekliliktir. Yangın durdurucu sistem, geçiş yapan tesisatların yangın sırasında yayılmasını önleyerek, güvenli bir ortam yaratmaktadır. Uygulama sırasında dikkat edilmesi gereken en önemli noktalar, sistemin Türkiye Binaların Yangından Korunması Hakkında Yönetmelik’e uygun olması ve test edilmiş detayların takip edilmesidir.

Yangın durdurucu sistemin uygulanmaması durumunda, yangın anında geçiş yapan tesisatlardan yangının yayılması, can ve mal kaybına sebep olabilmektedir. Bu yüzden, yangın durdurucu cihazların kullanımı, hem yasal zorunluluk hem de güvenliğin sağlanması açısından gereklidir. Denge Yapı’nın sunduğu ürünler, test edilmiş ve sertifikalı bir sistem olarak, her projede güvenle kullanılabilmektedir. Yangın durdurucu cihazların etkinliği, dikkatli bir montaj ve doğru malzeme seçimi ile maksimum seviyeye çıkarılmaktadır.

Beton Dökümünde Prefabrik Yangın Bariyeri: UL F-A-2149 ile Kalıp İçi Yangın Durdurucu Rezervasyon Çözümleri

Yüksek katlı konutlar, hastaneler, oteller, veri merkezleri ve iş merkezleri gibi büyük ölçekli projelerde döşemelerden geçen ana elektrik konduitleri ve 150 mm (6 inç) pis su hatları, inşaat sürecinin en kritik imalat kalemlerindendir. Geleneksel yöntemlerde beton dökümü sonrası karotla delik açılması donatı zafiyetine yol açarken, sonradan takılan kelepçe ve mastik uygulamaları da işçilik hatalarına zemin hazırlar. Döşeme geçişlerinde tavizsiz bir güvenlik ve su geçirimsizlik sağlamak; beton dökülmeden önce kalıba çakılan ve yangın anında döşemeyi tek başına kilitleyen kalıp içi entegre yangın durdurucu rezervasyon cihazlarını zorunlu kılar.

Denge Yapı güvencesiyle sunulan RectorSeal UL F-A-2149 sistem detayı, betonarme döşemelerden geçen 150 mm yanıcı boru ve elektrik konduitlerinde 4 saate kadar tam yangın (F=4 Hr) ve 3,5 saate varan termal yalıtım (T=3-1/2 Hr) sunar. Kalıp üzerine kolayca monte edilen RectorSeal Yangın Durdurucu Betonarme Rezervasyonu (Cast-in-Place), betonun kürlenmesiyle birlikte yapının ayrılmaz bir parçası haline gelir. Dahili intümesan yapısıyla yangın anında genleşerek eriyen plastik boruyu hapseden sistem, Class 1 W-Rating su geçirimsizlik kabiliyetiyle ıslak hacim geçişlerinde alt kata su sızmasını da engeller. Karot maliyetlerini ve montaj hatalarını sıfırlayan bu UL sertifikalı çözüm, projelerinizde hem denetim süreçlerini kolaylaştırır hem de döşeme geçişlerinde en üst seviye yangın ve su yalıtımı standardını kurar.

Sık Sorulan Sorular

F-A-2149 hangi boru cins ve çaplarında geçerlidir?

Bu detay, PVC, CPVC, ABS ve FRPP gibi yanıcı plastik borular ile PVC plastik elektrik borusu için kullanılabilir. Sayfadaki örnek, betonarme döşemeden geçen 150 mm (6 inç) elektrik borusunu tarif eder. Farklı çap ve kombinasyonlar için üreticisinin test edilmiş detayındaki tariflenen değerlere uyulmalı, proje özelinde uygunluk mutlaka kontrol edilmelidir.

Bu detayda kaç mm Biostop 500+ uygulanmalıdır?

Bu detayda Yangın Durdurucu Malzeme kalınlığı 6 mm olarak belirtilmiştir. Biostop 500+ uygulaması, üreticisinin test edilmiş detayındaki yüzey hazırlığı, boşluk geometrisi ve yerleştirme kurallarına uygun yapılmalıdır. Malzeme tüketimi, tesisat deliği boşluğu ve çevre koşullarına bağlı değişebileceğinden, uygulama öncesi ölçüm ve kontrol yapılması tavsiye edilir.

F240 dayanımı için hangi koşullar sağlanmalıdır?

F240 için betonarme döşemede, üreticisinin test edilmiş detayındaki uygulama adımlarına tam uyum, uygun ürün seçimi (Biostop 500+ ve/veya RectorSeal Cast-in-Place Firestop Device ile birlikte Biotherm 100/200SL), 6 mm yangın durdurucu kalınlık ve doğru boşluk yönetimi gereklidir. Bu sistem ASTM E814 ve UL 1479 standartlarına uygun olarak UL (UnderWriters Lab.) tarafından test edilmiştir.

Bu detay hangi yapı elemanında kullanılabilir?

Detay, betonarme döşemelerde kullanılmak üzere tasarlanmıştır. PVC plastik elektrik borusu ve diğer belirtilen yanıcı plastik boruların döşemeden geçişlerinde, yangının katlar arasında yayılmasını sınırlamak için uygun çözümler sunar. Kullanımda, döşeme kalınlığı, tesisat deliği boşluğu ve çevresel koşullar üreticisinin test edilmiş detayına göre doğrulanmalıdır.

Uygulamada en sık yapılan hata nedir?

En sık hata, üreticisinin test edilmiş detayındaki boşluk ölçülerine uymadan uygulama yapmak ve yüzeyi yeterince temizlemeden yangın durdurucu malzemeyi yerleştirmektir. Ayrıca, farklı boru malzemelerini aynı detayda varsayarak malzeme seçimini standart dışı yapmak ve 6 mm belirtilen kalınlığı tutturmamak da performans kaybına yol açar.

Bu detay Türkiye Binaların Yangından Korunması Hakkında Yönetmelik’e uygun mudur?

Detay, ASTM E814 ve UL 1479’a göre UL tarafından test edilmiş bir Yangın Durdurucu Sistem tarifine dayanır. Türkiye Binaların Yangından Korunması Hakkında Yönetmelik, geçiş yapan tesisatların yangın dayanımının döşeme ile eşdeğer korunmasını şart koşar. Projede F240 gerekliliği, uygun ürün kombinasyonu ve test edilmiş detayına tam uyum sağlandığında yönetmelik gereklilikleri karşılanır.

F-A-2149 kodu ne anlama geliyor?

F-A-2149, bu detayın UL (Underwriters Laboratories) sistem numarasıdır. Kodun baş harfleri detayın hangi yapı elemanı ve hangi geçiş tipi için sınıflandırıldığını, rakam grubu ise o aile içindeki belirli test edilmiş sistemi gösterir. Bu detay şu kapsamda sınıflandırılmıştır — yapı elemanı: Betonarme Döşeme · geçiş tipi: Yanıcı Boru, Kondüit. Aynı ön eke sahip diğer sistemleri katalog sayfalarındaki filtrelerden listeleyebilirsiniz.