F-C-2013
Ahşap Döşemeden Geçen 50 mm Elektrik Konduiti F60 MC1000 / MC350i Yangın Durdurucu Detayı F-C-2013
Ahşap kirişli döşemeden geçen PVC, XFR kaplamalı PVC, sert PVC elektrik borusu, PEX ve ABS borular için F60 yangın durdurucu sistem. Geçiş, Metacaulk 1000 veya 350i mastikle kapatılır.
Detay Bilgileri
Sistem Hakkında
F-C-2013 detayı, betonarme döşemeden geçen 50 mm (2”) Elektrik Metal Borusu (EMT) için tasarlanmış, Metacaulk 1000 veya Metacaulk 350i yangın durdurucu mastik ile F60 seviyesinde güvenilir bir sızdırmazlık çözümü sunar. Amaç; yangın anında dumanın ve alevin döşeme seviyesini aşarak üst hacme geçmesini engellemek, geçiş yapan tesisat çevresinde kalıcı ve güvenilir bir yangın bariyeri oluşturmaktır. Bu sistem, duman sızdırmazlığını artıran, yüzeylere güçlü yapışma sağlayan ve yangın esnasında genleşerek boşlukları kapatan intumesan özellikli mastiklerin doğru kalınlık ve detayda uygulanmasına dayanır.
Bu sistem ASTM E814 ve UL 1479 standartlarına uygun olarak UL tarafından test edilmiştir. UL (UnderWriters Lab.) tarafından test edilmiştir. Test standardı kapsamında, yangın koşullarında sistem performansı değerlendirilir ve tarif edilen uygulama adımları ile ürün kombinasyonları doğrulanır. F-C-2013 özelinde; 50 mm (2”) EMT borunun betonarme döşemeyi geçtiği noktada, tesisat deliği boşluğunun çevresi Metacaulk 1000 veya Metacaulk 350i ile sürekli ve kesintisiz biçimde doldurulur. Belirleyici nokta, yangın durdurucu mastik kalınlığının 19 mm olarak sağlanması ve mastik ile beton yüzey/boru arasında ara yüzey boşluğu kalmamasıdır.
Uygulama öncesinde yüzey hazırlığı kritik önemdedir. Beton ve boru yüzeyleri kuru, temiz ve yağdan arındırılmış olmalıdır. Tesisat deliği geometrisi, mastiğin 19 mm kalınlıkta bütün çevreyi kaplayacak şekilde yerleşmesine olanak vermelidir. Uygulamada; köşe ve birleşimlerde süreklilik korunmalı, mastik kesintisiz bir halka oluşturmalı ve üreticinin test edilmiş detayındaki yönergeler izlenmelidir. İhtiyaç halinde, proje kontrol listeleri ile işin başında ve sonunda görsel denetim yapılması tavsiye edilir.
Bu detay, konut, otel, okul ve hastane gibi karma kullanımlı yapılarda yaygın olan elektrik besleme ve zayıf akım hatlarının döşemelerden geçişinde güvenilir bir çözüm sunar. Türkiye Binaların Yangından Korunması Hakkında Yönetmelik bağlamında, geçiş yapan tesisat çevresindeki sızdırmazlığın belgelendirilebilir nitelikte olması ve F sınıfı yangın dayanım değerinin proje gerekleri ile uyumlu olması beklenir. F-C-2013 ile sağlanan F60 değeri; ilgili döşeme kurgusu, delik geometrisi ve mastik kalınlığına uyulduğunda sağlanır. Hatalı uygulamaların başında yetersiz mastik kalınlığı, düzensiz dolgu ve yüzey hazırlığının atlanması gelir; bu hatalar sistem performansını düşürür.
Özetle, F-C-2013; 50 mm (2”) EMT için betonarme döşemede Metacaulk 1000/350i kullanarak F60 yangın dayanımı sağlayan, sahada tekrar edilebilir ve denetlenebilir bir yöntem sunar. Doğru ürün, doğru kalınlık ve doğru detayın bir araya gelmesi, hem kullanıcı güvenliği hem de mevzuat uyumu açısından zorunludur.
Kullanılan Ürün ve Uygulama
Bu detayda kullanılan ana ürünler Metacaulk 1000 ve Metacaulk 350i yangın durdurucu mastikleridir. Her iki ürün de yangın sırasında ısı etkisiyle genişleyerek (intumesan etki) tesisat çevresindeki açıklıkları kapatmaya yardımcı olur ve duman ile alevin katlar arasında hareketini sınırlar. Betonarme döşemeden geçen 50 mm (2”) Elektrik Metal Borusu (EMT) çevresine uygulandığında, projede tarif edilen yangın bölmelendirmesinin sürekliliğini sağlar ve hizmet sürekliliğini destekleyen emniyetli bir çözüm oluşturur.
Metacaulk 1000 ve Metacaulk 350i, doğru yüzey hazırlığı ile uygulandığında beton ve metal yüzeylere kuvvetli yapışma sağlar. F-C-2013 kapsamında bu mastiklerin 19 mm kalınlıkta, kesintisiz ve sürekli bir halka oluşturacak şekilde uygulanması esastır. Böylece, hem yangın esnasında oluşabilecek basınç farklarında duman sızdırmazlığı desteklenir hem de alevin geçişi engellenir. Ürünlerin tek başına değil, test edilmiş sistem kombinasyonu içinde performans gösterdiği unutulmamalıdır; bu nedenle detayda belirtilen boru cinsi, çapı ve yapı elemanı sınırları dışına çıkılmamalıdır.
Metacaulk markasının bu iki ürünü, geçiş yapan tesisatlarda kolay uygulanabilirlik, düzgün yüzey bitişi ve denetlenebilir kalınlıkta uygulamaya uygun reolojik yapı sunar. Tabanca ile uygulandıktan sonra yüzey mastarı ile düzgünleştirme yapılması, özellikle köşe ve birleşimlerde sürekliliği artırır. Şantiyede kalite güvencesi için, uygulama kalınlığının rastgele kesit kontrolü ile doğrulanması ve uygunluk kayıtlarının tutulması önerilir. Yangın durdurucu mastiğin süreksiz kaldığı, kalınlığın 19 mm’nin altına düştüğü veya yüzeylerin yeterince temizlenmediği durumlarda sistem performansı düşer; bu nedenle kontrol listesiyle uygulama adımlarının izlenmesi kritik önemdedir.
ASTM E814 ve UL 1479 standartlarına göre UL tarafından test edilmiş bu sistem yaklaşımı, Türkiye Binaların Yangından Korunması Hakkında Yönetmelik ile uyumlu çözümlerin sahada uygulanmasına imkân verir. Projede talep edilen F sınıfı yangın dayanımı sağlanırken, döşeme kalınlığı ve tesisat deliği geometrisinin mastiğin 19 mm kalınlıkta sürekli bir bant oluşturmasına izin verecek şekilde planlanması gerekir. FM onaylı malzeme kullanımı tercih edilmesi, genel güvenilirliği artıran bir yaklaşım olmakla birlikte; ürün ve sistem seçimi daima test edilmiş detaylara göre yapılmalıdır.
Sonuç olarak; Metacaulk 1000 ve Metacaulk 350i, 50 mm (2”) EMT geçişlerinde, betonarme döşemede F60 yangın dayanımı hedefini karşılayan, denetlenebilir ve sürdürülebilir bir çözüm sunar. Doğru ürün seçimi, 19 mm uygulama kalınlığına uyum, yüzey hazırlığı ve üretici talimatlarına bağlı kalarak yapılan montaj; hem mevzuata uygunluk hem de uzun vadeli performans için vazgeçilmezdir.
Bu Detay Neden Uygulanmalıdır?
-
Ahşap Karkaslı ve Kirişli Döşemelerde Yangın Bütünlüğü: Ahşap karkaslı binalarda döşeme ve tavan katmanları yangın esnasında en hızlı alev alan alanlardır. UL F-C-2013 detayı; ahşap döşeme, kiriş boşluğu ve tavan alçıpanından geçen 50 mm yanıcı boru ve elektrik konduitlerini 50 Pa pozitif basınç altında kontrol altına alarak 1 saatlik (F=1 Hr) tam yangın kompartıman bütünlüğü sağlar.
-
Ürüne Özel Montaj ve Kelepçesiz/Taşyünsüz Tasarım: Dar karkas boşluklarında mekanik yangın kelepçesi montajı veya taşyünü tıkama işçilikleri son derece zordur. RectorSeal Metacaulk 1000 ve RectorSeal Metacaulk 350i intümesan mastikleri, yalnızca üstten 19 mm ve alttan 16 mm uygulanarak eriyen plastiği boğar. 0 mm noktasal temas toleransı sayesinde eksantrik montaj kaçıklıklarında 13 mm taç mastik kordonu ile hızlı tamirat imkanı sunar.
-
Geniş Tesisat Uyumluluğu ve İdare Onayı: Sistem kartı; PVC, PEX, ABS ve özellikle yangına karşı direnci artırılmış PVC-XFR boruların yanı sıra elektrik PVC konduitlerini doğrudan kapsar. L500 serisi tavan-döşeme karkaslarında yapı denetim kuruluşları, mimari müşavirler ve itfaiye mercileri tarafından ilave bir mühendislik değerlendirmesine (EJ) gerek kalmaksızın doğrudan kabul görür.
Uygulanmamasının Sonuçları Ne Olur?
-
Ahşap Kiriş Boşluklarında Gizli Yangın Yayılımı: Yanıcı plastik boru ve elektrik konduitlerinin tavan-döşeme geçişinde erimesi durumunda, alevler doğrudan ahşap kirişlerin yer aldığı kontrolsüz tavan arasına ulaşır. Bu hacimdeki yüksek oksijen ve ahşap karkas yapısı, yangının katlar arasına ve binanın tüm taşıyıcı sistemine gizlice yayılarak dakikalar içinde çökmesine sebep olur.
-
50 Pa Basınç Altında Duman Kaçağı ve Zehirli Gaz Boşalması: 50 Pa diferansiyel basınç koşullarında yangın durdurucu mastik bulunmayan 76 mm’lik delikler duman bacası gibi çalışır. PVC ve ABS yanmasından açığa çıkan yüksek derecede korozif ve zehirli gazlar üst kat yaşam alanlarına ve yatak odalarına sızarak hayati risk oluşturur.
-
Mevzuat İhlali ve Ağır Cezai Sorumluluk: “Türkiye Binaların Yangından Korunması Hakkında Yönetmelik” hükümleri uyarınca döşeme ve tavan kompartıman sınırlarını kesen tüm mekanik/elektrik boruların döşemenin yangın direncine eşdeğer sistemle mühürlenmesi mecburidir. Standart dışı poliüretan köpük veya silikon uygulamaları iskan ruhsatının reddine, yangın sigorta teminatlarının iptaline ve yüklenici aleyhine ağır hukuki sorumluluklara yol açar.
Detay İçeriği Ürünler & Alternatifleri
Ahşap Döşeme 50 mm Elektrik Konduiti Yangın Durdurucu — Teknik Bileşenler
1) Döşeme Yapısı
F60 yangın dayanımlı masif veya makaslı ahşap kirişli döşeme, üreticisinin test edilmiş detayındaki tariflenen şekilde ve uygun malzemelerle oluşturulacaktır. Genel yapım kuralları aşağıda özetlenmiştir:
1A) Döşeme Kaplama Sistemi
Alt döşeme ahşap veya kontrplak; üst döşeme kaplaması ahşap, kontrplak veya Zemin Şap Karışımı olabilir. Azami Tesisat Deliği çapı 75 mm (3”).
1B) Ahşap Kirişler
250 mm (10”) derinliğinde (veya daha derin) ahşap, çelik veya birleşik ahşap-çelik kiriş/makaslar ya da Yapısal Ahşap Elemanlar; gerekli yerlerde ara bağlar ile ve uçları yangın durdurulmuş olacaktır.
1C) Alçıpan
1200 mm (48”) genişliğinde, 15 mm (5/8”) kalınlıkta, üreticisinin test edilmiş detayında tariflendiği şekilde. Azami Tesisat Deliği çapı 75 mm (3”).
2) Boru
Bir adet yanıcı boru veya boru kanalı Tesisat Deliği içine eşmerkezli veya eksantrik yerleştirilecektir. Tesisat Deliği Boşluğu 0 mm (noktasal temas) ile 15 mm (5/8”) arasında olacaktır. Geçiş yapan tesisat, döşemenin her iki tarafında rijit şekilde desteklenecektir. Aşağıdaki tip ve boyutlar kullanılabilir:
2A) PVC Boru
Anma çapı 1-1/2” (38 mm) ve daha küçük, Schedule 40 dolu gövde veya hücresel gövde PVC boru; Kapalı (proses veya besleme) ya da havalıklı (drenaj, atık veya havalık) tesisatlarda kullanılabilir.
2B) XFR Kaplamalı PVC Boru
Anma çapı 2” (50 mm) Schedule 40 dolu gövde XFR kaplamalı PVC boru; Kapalı (proses veya besleme) ya da havalıklı (drenaj, atık veya havalık) tesisatlarda kullanılabilir.
2C) Sert PVC Elektrik Borusu (Kablo Kanalı)
Anma çapı 1-1/2” (38 mm) ve daha küçük, Schedule 40 PVC boru kanal; NFPA 70 (Ulusal Elektrik Kodu) Madde 347’ye uygun olarak döşenir (Türkiye’de TS HD 60364-5-52 muadili esas alınmalıdır).
2D) Çapraz Bağlı Polietilen (PEX) Boru
Anma çapı 1-1/2” (38 mm) ve daha küçük, SDR 9 PEX boru; Kapalı (proses veya besleme) ya da havalıklı (drenaj, atık veya havalık) tesisatlarda kullanılabilir.
2E) ABS Boru
Anma çapı 1-1/2” (38 mm) ve daha küçük, Schedule 40 dolu gövde veya hücresel gövde ABS boru; Kapalı (proses veya besleme) ya da havalıklı (drenaj, atık veya havalık) tesisatlarda kullanılabilir.
3) Yangın Durdurucu Malzeme — Yangın Durdurucu Mastik
Boşluk içerisine; üst yüzde döşeme veya varsa taban profil ile sıfır seviyede olacak şekilde en az 19 mm mastik uygulanacaktır. Alt yüzde döşeme veya varsa üst profil ile sıfır seviyede olacak şekilde en az 15 mm mastik uygulanacaktır. Temas noktalarında, üst yüzde tesisat/döşeme veya taban profil birleşiminde ve alt yüzde tesisat/alçıpan veya üst profil birleşiminde en az 13 mm mastik fitili çekilecektir. Ürün: RECTORSEAL — Metacaulk 1000 veya Metacaulk 350i. Bu sistem ASTM E814 ve UL 1479 standartlarına uygun olarak UL (UnderWriters Lab.) tarafından test edilmiştir.
Detay Açıklaması
Yangın durdurucu sistemin kullanımı, özellikle ahşap kirişli döşemelere sahip yapılar için kritik bir gereklilik haline gelmiştir. Bu sistem, geçiş yapan tesisatların çevresini saran yangın durdurucu mastik ile donatılmıştır ve bu sayede yangın anında duman ve ısı geçişini önler. Metacaulk 1000 ve Metacaulk 350i ürünleri, bu sistemin en önemli bileşenleridir. Bu ürünlerin etkili bir şekilde uygulanması, yangın güvenliğini artırmakta ve olası zararları minimize etmektedir. Yangın durdurucu sistemlerin kullanılmadığı durumlarda, yangının yayılması hızlanır ve bu da can ve mal kaybı riskini artırır.
Bu sistem, konut, otel, okul ve hastane gibi çeşitli binalarda yaygın olarak kullanılmaktadır. Yangın durdurucu malzeme, tesisat deliği boşluğuna uygulanarak yangın anında genişleyip alevlerin yayılmasını engeller. Türkiye Binaların Yangından Korunması Hakkında Yönetmelik (BYKYHY) ile uyumlu olması, bu sistemin güvenilirliğini artırmaktadır. Test edilmiş ve sertifikalandırılmış bu sistem, yangın güvenliğine yönelik en iyi çözümlerden birini sunmaktadır.
Ahşap Karkas Döşeme ve Tavan Geçişlerinde Güvenlik: UL F-C-2013 ile Akredite Yangın Yalıtımı
Hafif ahşap karkas yapılar, modüler binalar, lüks villalar ve çok katlı ahşap konut projelerinde mekanik sıhhi tesisat ve elektrik altyapısı, kiriş boşlukları ve döşeme-tavan kompartımanları içerisinden geçirilir. Bu tertibatlardan katlar arasına sevk edilen 50 mm PVC-XFR borular, PEX su hatları ve PVC elektrik konduitleri, yangın anında hızla tutuşarak alevleri tavan arası ahşap taşıyıcı kirişlere aktarma tehlikesi barındırır. Ahşap yapılarda katlar arası yangın bariyerini korumak; karmaşık kelepçe mekanizmalarına ihtiyaç duymadan doğrudan tavan ve döşeme kesitini mühürleyen akredite intümesan mastik detaylarını zorunlu kılar.
Denge Yapı güvencesiyle sunulan RectorSeal UL F-C-2013 sistem detayı, L500 serisi ahşap döşeme-tavan tertibatlarından ve şaft duvarlarından geçen plastik borularda ve elektrik konduitlerinde 1 saate kadar tam yangın güvenliği (F=1 Hr) sağlar. Üst zemin kotundan 19 mm ve tavan alçıpanından 16 mm derinlikte uygulanan RectorSeal Metacaulk 1000 veya RectorSeal Metacaulk 350i intümesan mastikleri, 50 Pa pozitif basınç altında dahi yangın ısısıyla genleşerek eriyen plastik boruyu hapseder. 0 mm noktasal temas toleransı sayesinde şantiyede boru montaj kaçıklıklarını kolayca tolere eden bu UL sertifikalı çözüm, projelerinizde denetim süreçlerini sorunsuz tamamlarken ahşap yapılarda en yüksek yangın güvenliği standardını tesis eder.
Sık Sorulan Sorular
F-C-2013 hangi boru cins ve çaplarında geçerlidir?
Bu detay, betonarme döşemeden geçen 50 mm (2”) Elektrik Metal Borusu (EMT) için tasarlanmıştır. Geçiş yapan tesisatın çevresi, tarif edilen yangın durdurucu mastik ile sızdırmaz hale getirilir. Diğer boru cinsleri veya farklı çaplar bu özel detay kapsamında yer almaz; farklı boru tipleri ve ölçüler için üreticinin test edilmiş diğer detaylarına başvurulmalıdır.
Bu detayda kaç mm Metacaulk 1000 veya Metacaulk 350i uygulanmalıdır?
Uygulamada yangın durdurucu mastik kalınlığı 19 mm olmalıdır. Metacaulk 1000 veya Metacaulk 350i ürünleri, tesisat deliği çevresinde sürekli ve kesintisiz bir bant oluşturacak şekilde, 19 mm kalınlıkta ve yüzeylere tam yapışma sağlayacak biçimde uygulanır. Yetersiz kalınlık veya süreksiz uygulama, performansı olumsuz etkiler ve istenen yangın dayanımını düşürür.
F60 dayanımı için hangi koşullar sağlanmalıdır?
F60 için; geçiş yapan tesisat 50 mm (2”) Elektrik Metal Borusu (EMT) olmalı, betonarme döşeme içinde yer almalı ve çevresi Metacaulk 1000 veya Metacaulk 350i ile 19 mm kalınlıkta sızdırmaz hale getirilmelidir. Yüzeyler temiz, kuru ve tozsuz olmalı; üreticinin test edilmiş detayındaki uygulama sırası izlenmelidir. Sistem ASTM E814 ve UL 1479’a göre UL tarafından test edilmiştir.
Bu detay hangi yapı elemanında kullanılabilir?
Detay, betonarme döşeme uygulamaları için tasarlanmıştır. 50 mm (2”) Elektrik Metal Borusu (EMT) döşemeden geçerken, tesisat deliği boşluğu çevresi Metacaulk yangın durdurucu mastik ile doldurularak yangın ve duman geçişi engellenir. Farklı duvar tipleri, ahşap kirişli döşemeler veya çelik kompozit döşemeler için üreticinin uygun ve test edilmiş diğer detayları dikkate alınmalıdır.
Bu detay hangi test laboratuvarında değerlendirilmiştir?
Detay, (UL) Underwriters Laboratories tarafından değerlendirilmiştir. Geçiş yapan tesisatlar için esas alınan ASTM E814 ve UL 1479 standartlarına uygunluk sağlanmıştır. Bu kapsamda, belirtilen ürünlerin doğru kalınlıkta ve tarif edilen şekilde uygulanması, F60 yangın dayanımının sağlanması açısından kritik önemdedir. Projeye özel koşullarda, güncel test raporlarına referans verilmelidir.
Türkiye Binaların Yangından Korunması Hakkında Yönetmelik ile uyumlu mu?
Evet. Sistem, ASTM E814 ve UL 1479’a göre UL tarafından test edilmiştir ve projede talep edilen F sınıfı yangın dayanımı (F60) sağlandığında Yönetmelik ile uyumludur. Uygulama; proje detayları, yangın senaryosu, döşeme yangın dayanımı ve denetim gerekliliklerine göre belgelendirilmelidir. Doğru ürün seçimi, doğru kalınlık ve uygun yüzey hazırlığı yönetmelik uygunluğu için esastır.
F-C-2013 kodu ne anlama geliyor?
F-C-2013, bu detayın UL (Underwriters Laboratories) sistem numarasıdır. Kodun baş harfleri detayın hangi yapı elemanı ve hangi geçiş tipi için sınıflandırıldığını, rakam grubu ise o aile içindeki belirli test edilmiş sistemi gösterir. Bu detay şu kapsamda sınıflandırılmıştır — yapı elemanı: Betonarme Döşeme · geçiş tipi: Yanıcı Boru, Kondüit. Aynı ön eke sahip diğer sistemleri katalog sayfalarındaki filtrelerden listeleyebilirsiniz.